EPISODE 1: ANG BOSES NA PINAGTAWANAN SA BUS
“Cubao! Cubao! Isa pa! Abante na!”
Paos, basag, at halos punit ang boses ni Mang Rolly habang sumisigaw sa loob ng lumang bus. Bilang conductor sa rutang Quiapo hanggang Cubao, sanay na siyang tumayo nang matagal, maningil ng pamasahe, mag-abot ng sukli, at makipagsiksikan sa mga pasaherong mainit ang ulo.
Ngunit hindi ang pagod ang pinakamabigat sa kanya.
Kundi ang tawanan.
“Oy, Kuya, parang megaphone na sira ang boses mo!” biro ng isang binata sa likod.
Nagtawanan ang mga pasahero. May isang babae pang tinakpan ang bibig habang nakangisi. “Kuya, pahinga mo naman lalamunan mo. Nakakatakot pakinggan.”
Napayuko si Mang Rolly habang binibilang ang barya. Hindi siya sumagot. Matagal na niyang dinadala ang basag niyang boses. Noong bata pa siya, kumanta siya sa simbahan. Malinaw at malakas ang boses niya noon. Pero dahil sa taon ng pagsigaw sa terminal, alikabok, usok, at puyat, unti-unti itong nasira.
Hindi niya ginusto iyon. Pero kailangan niyang magtrabaho.
Sa gitna ng tawanan, may isang pasaherong lalaki sa unahan ang tahimik na nakaupo. Pawisan ito, nakapikit, at nakahawak sa dibdib. Napansin iyon ni Mang Rolly, ngunit abala pa siya sa paniningil.
“Bayad po,” sabi niya sa isang babae.
“Kuya, hinaan mo boses mo,” sagot nito habang natatawa.
Ngumiti na lang siya nang pilit.
Maya-maya, biglang may malakas na lagapak.
“May nahimatay!” sigaw ng isang pasahero.
Nagkagulo ang buong bus. Ang lalaking tahimik kanina ay nakahandusay na sa sahig, maputla ang mukha, at hindi sumasagot. Ang mga taong kanina’y tumatawa sa boses ni Mang Rolly ay biglang natulala.
At sa sandaling iyon, ang basag na boses na kanilang kinutya ang siya palang unang sisigaw para iligtas ang buhay ng isang tao.
EPISODE 2: ANG CONDUCTOR NA HINDI NAGPANIC
“Tabi! Bigyan n’yo siya ng hangin!” sigaw ni Mang Rolly.
Basag pa rin ang boses niya, ngunit sa pagkakataong iyon, walang tumawa. Ang tono niya ay puno ng awtoridad, kaba, at pagmamadali. Lumuhod siya sa tabi ng pasaherong nawalan ng malay.
“Driver! Itabi mo ang bus! Hazard! Bilisan mo!”
Agad na huminto ang driver sa gilid ng kalsada. Nagkanya-kanyang tayo ang mga pasahero. May umiiyak, may tumatawag sa cellphone, may nagtatanong kung anong gagawin, ngunit walang makalapit nang maayos.
Si Mang Rolly lamang ang kumilos.
“Ma’am, pakisuyo po, tawagan n’yo ang emergency hotline. Sabihin n’yo nasa may kanto kami ng Aurora Boulevard, bus number 318,” utos niya.
“Kuya, marunong ka ba niyan?” tanong ng isang lalaki.
Hindi na siya sumagot. Sinuri niya ang paghinga ng pasahero. Mahina. Pinakinggan niya ang dibdib. Tinanggal niya ang masisikip na butones sa leeg nito at sinabihan ang mga tao na huwag siyang palibutan.
Hindi alam ng mga pasahero na dati siyang volunteer sa barangay emergency response team. Hindi man siya doktor, ilang beses na siyang naturuan ng basic first aid at emergency response. Ginamit niya iyon sa mga aksidente sa terminal, sa mga batang nahihilo, at sa mga matatandang inaatake ng sakit habang bumibiyahe.
“Sir, naririnig n’yo po ako?” tanong ni Mang Rolly habang tinatapik nang bahagya ang balikat ng lalaki.
Walang sagot.
“May kasama ba siya?” tanong niya sa mga pasahero.
May babaeng nanginginig ang boses na sumagot, “Asawa ko po siya!”
Lumuhod ang babae, umiiyak. “Jun! Jun, gumising ka!”
“Ma’am, kalma lang po. Kailangan n’yo po akong tulungan,” sabi ni Mang Rolly. “May sakit po ba siya? Umiinom ba ng gamot?”
“Oo po… high blood po siya. Kanina pa siya nagsasabing nahihilo.”
Tumango si Mang Rolly. “May gamot po ba siya?”
Habang hinahanap ng babae ang gamot sa bag, patuloy na minomonitor ni Mang Rolly ang paghinga ng lalaki. May isang binata—ang kaninang tumawa sa kanya—ang nakatayo lang, nanginginig.
“Kuya,” sabi nito, halos pabulong, “ano pong gagawin namin?”
Tumingin si Mang Rolly sa kanya. “Ikaw, buksan mo ang bintana. Ikaw naman, hawakan mo ’yung pinto. Siguraduhin walang bababa nang sabay-sabay.”
Sa loob ng bus, unti-unting napalitan ang kaguluhan ng pagsunod.
Ang lalaking pinagtawanan nila ay siya ngayong nagbibigay ng direksyon sa lahat.
EPISODE 3: ANG BASAG NA BOSES NA NAGBIGAY-LAKAS
Dumating ang mas matinding kaba nang tila humina pa ang paghinga ng pasahero. Napahawak sa ulo ang asawa nito habang umiiyak.
“Kuya, baka mawala siya!” sigaw niya.
“Hindi po. Lalaban tayo,” sagot ni Mang Rolly, basag ang boses ngunit matatag.
Tinuruan niya ang asawa kung paano hawakan ang kamay ng mister nito. “Kausapin n’yo po siya. Sabihin n’yo nandito kayo. Minsan nakakatulong na marinig niya ang boses ninyo.”
“Jun,” hikbi ng babae, “nandito ako. Huwag mo akong iwan.”
May ilang pasahero ang napapahid ng luha. Ang dating tawanan sa bus ay napalitan ng dasal. May matandang babae na nagrosaryo. May estudyanteng nagdala ng pamaypay. May lalaki na bumaba para salubungin ang paparating na ambulansya.
Si Mang Rolly naman ay hindi umaalis sa tabi ng pasahero. Pawis na pawis siya, nanginginig ang kamay, pero malinaw ang bawat utos. Sa kabila ng kanyang basag na boses, ramdam ng lahat na may taong marunong at may malasakit.
“Kuya,” sabi ng babae, “paano kung hindi dumating agad ang ambulansya?”
“Tuloy lang po tayo. Huwag po kayong bibitaw,” sagot niya.
Maya-maya, bahagyang gumalaw ang daliri ng lalaki. Nakita iyon ni Mang Rolly.
“Sir Jun? Naririnig n’yo po kami?”
Mahinang umungol ang pasahero. Napaiyak ang asawa nito.
“Salamat sa Diyos!”
Hindi pa tapos ang panganib, pero may pag-asa. Nang dumating ang ambulansya, agad na tinulungan ni Mang Rolly ang responders. Inilahad niya ang nangyari: kailan nahimatay, paano humina ang paghinga, ano ang sinabi ng asawa, at anong gamot ang dala.
Napatingin sa kanya ang isang medic. “Conductor po kayo?”
“Opo.”
“Ang ayos po ng ginawa n’yo. Malaking bagay na hindi kayo nagpanic.”
Tahimik ang lahat ng pasahero nang marinig iyon.
Ang binatang kanina ay tumatawa sa kanya ay napayuko. Ang babaeng nagsabing nakakatakot ang boses niya ay hindi makatingin nang diretso.
Habang isinakay si Jun sa ambulansya, hinawakan ng asawa nito ang kamay ni Mang Rolly.
“Kuya,” umiiyak niyang sabi, “kung wala po kayo, hindi ko alam ang gagawin namin.”
Napayuko si Mang Rolly. “Ginawa ko lang po ang dapat.”
Ngunit sa mga pasahero, higit pa iyon sa trabaho.
Sa araw na iyon, natutunan nilang minsan, ang boses na pinagtatawanan ay siya palang boses na kailangan mong marinig kapag nasa panganib ka.
EPISODE 4: ANG PAGHINGI NG TAWAD NG MGA PASAHERO
Matapos umalis ang ambulansya, nanatiling tahimik ang loob ng bus. Wala nang nagtatawanan. Wala nang bumibiro tungkol sa boses ni Mang Rolly. Ang mga mata ng pasahero ay nakasunod sa kanya habang dahan-dahan siyang bumalik sa kanyang puwesto, bitbit ang maliit na bag ng ticket at sukli.
“Pasensya na po sa abala,” sabi niya. “Magpapatuloy na po tayo kapag handa na ang lahat.”
Ngunit bago pa siya makapaglakad, tumayo ang binatang unang nang-asar sa kanya.
“Kuya,” mahina nitong sabi. “Sorry po.”
Napalingon si Mang Rolly.
“Tinawanan po namin kayo kanina. Tinawag pa naming sira ang boses n’yo. Hindi po namin alam na kayo pala ang unang tutulong kapag may nangyari.”
Sunod na tumayo ang babaeng nakangisi kanina. “Ako rin po, Kuya. Pasensya na. Ang sama ng sinabi ko.”
Isa-isang nag-sorry ang ilan. May mga napayuko, may mga namumula sa hiya. Hindi nila akalaing ang simpleng biro ay maaaring makasugat ng taong tahimik lang nagtatrabaho para mabuhay.
Huminga nang malalim si Mang Rolly. “Sanay na po ako,” sabi niya.
Mas lalo silang nahiya.
“Pero sana,” pagpapatuloy niya, “huwag n’yo pong gawing libangan ang pagkukulang ng ibang tao. Itong boses ko, hindi ito biro para sa akin. Ito ang gamit ko para makapagtrabaho. Ito ang bumubuhay sa pamilya ko.”
Natahimik ang lahat.
“Dati po,” dagdag niya, “maganda ang boses ko. Kumakanta ako sa simbahan. Pero sa tagal ng pagsigaw sa kalsada, sa usok, sa puyat, nasira. Hindi ko pinili ’to. Pero tinanggap ko, kasi kailangan kong maghanapbuhay.”
May mga pasaherong napaluha.
Lumapit ang driver at tinapik siya sa balikat. “Rolly, hindi lang conductor ang ginawa mo ngayon. Nagligtas ka.”
Umiling si Mang Rolly. “Lahat tayo tumulong.”
Pero alam ng lahat na kung hindi siya kumilos, baka mas malala ang nangyari.
Sa pag-andar muli ng bus, hindi na basag na boses ang narinig ng mga pasahero. Narinig nila ang boses ng taong sanay masaktan ngunit piniling tumulong pa rin.
At mula noon, bawat sigaw niya ng “bayad po” ay may kasamang respeto sa mga matang dating nanghuhusga.
EPISODE 5: ANG BOSES NA HINDI NA PINAGTAWANAN
Kinabukasan, kumalat ang kuwento sa social media. May isang pasahero palang kumuha ng video habang tinutulungan ni Mang Rolly ang nahimatay na pasahero. Hindi ito ginawa para ipahiya ang sinuman, kundi para ipakita ang kabayanihan ng isang ordinaryong conductor.
“Bus conductor saves passenger after medical emergency.”
Nabasa iyon ng marami. May mga nag-comment ng pasasalamat. May mga nagsabing dapat kilalanin siya. May mga conductor at driver na nagbahagi rin ng kanilang pagod, sakripisyo, at pang-araw-araw na pakikipaglaban sa kalsada.
Makalipas ang ilang araw, bumalik sa terminal ang asawa ni Jun. Kasama niya ang mister na mahina pa ngunit nakangiti. Lumapit sila kay Mang Rolly habang naghahanda ito ng ticket.
“Kuya Rolly,” sabi ni Jun, “maraming salamat. Sabi ng doktor, malaking bagay daw na naalalayan ako agad at hindi nagpanic ang mga tao.”
Napayuko si Mang Rolly. “Mabuti po at okay na kayo.”
Biglang yumakap ang asawa ni Jun sa kanya. “Hindi namin kayo makakalimutan.”
Sa paligid, nagpalakpakan ang mga dispatcher, driver, at ilang pasahero. Si Mang Rolly ay napahawak sa dibdib, hindi sanay sa ganitong pagkilala.
Mula noon, may nagbago sa loob ng bus. Kapag sumisigaw siya ng ruta, wala nang tumatawa. May mga pasaherong bumabati. May mga batang nagsasabing, “Kuya Rolly, ikaw po yung hero sa bus!” May mga matatandang nagpapasalamat kapag tinutulungan niyang bumaba.
Isang araw, habang pauwi na siya, tinanong siya ng anak niya.
“Papa, totoo po bang hero ka?”
Ngumiti siya, pagod ngunit masaya. “Hindi, anak. Conductor lang ako.”
Umiling ang bata. “Sabi ni Mama, hero daw ang taong tumutulong kahit pinagtatawanan.”
Napaluha si Mang Rolly. Hinaplos niya ang ulo ng anak.
Sa gabing iyon, hindi na niya kinamuhian ang basag niyang boses. Oo, paos pa rin ito. Hindi na kasing ganda ng dati. Ngunit ngayon alam niyang may halaga pa rin ito. Dahil sa oras ng panganib, ang boses niyang pinagtawanan ang nagbigay ng utos, lakas, at pag-asa.
At natutunan ng lahat na hindi kailangang perpekto ang boses para maging makabuluhan.
Minsan, sapat nang gamitin ito para magligtas ng buhay.
MGA ARAL SA BUHAY
- Huwag pagtawanan ang kapintasan ng iba, dahil hindi mo alam ang sakripisyo sa likod nito.
- Ang tunay na bayani ay madalas ordinaryong tao na handang kumilos sa oras ng panganib.
- Mahalaga ang basic first aid at kalmadong pag-iisip sa emergency.
- Ang trabaho ng conductor, driver, at iba pang manggagawa sa kalsada ay nararapat respetuhin.
- Ang boses, kahit basag, ay maaaring maging daan para mailigtas ang buhay ng kapwa.
Kung naantig ka sa kuwentong ito, LIKE, SHARE, AT MAG COMMENT SA comment section sa facebook page post.
