EPISODE 1: ANG PANGARAP NA PINAGTAWANAN
Sa isang simpleng handaan ng pamilya, punô ng ingay ang maliit na bahay nina Aling Nena. May mga batang nagtatakbuhan, may mga tito’t tita na masayang nagkukuwentuhan, at may mga kalderong nakapatong sa lamesa. Sa gitna ng kasiyahan, tahimik lamang na nakaupo si Lara, labing-apat na taong gulang, hawak ang isang lumang kuwaderno. Habang ang iba ay abala sa kainan, siya ay sumusulat ng mga ideya para sa kuwentong matagal na niyang pinapangarap tapusin.
Napansin iyon ng kaniyang Tita Cora, ang kapatid ng kaniyang ina na kilala sa matalas na dila.
“O, Lara, ano na naman iyang sinusulat mo?” tanong nito, sabay kuha sa kuwaderno ng bata.
Namutla si Lara. “Tita, kuwento ko po iyan.”
Binuklat ni Tita Cora ang ilang pahina at saka humalakhak. “Naku! Gusto mo palang maging writer? International author pa ang peg mo? Aba, ang taas naman ng pangarap mo!”
Nagtawanan ang ilang kamag-anak. May iba namang nanahimik, ngunit walang sumaway.
“Anak,” dagdag pa ni Tita Cora habang itinuturo si Lara sa harap ng lahat, “bago ka mangarap nang ganyan, isipin mo muna kung may pera ba sa pagsusulat. Baka mas mabuti pang maghanap ka ng totoong trabaho balang araw kaysa mag-aksaya ng panahon sa mga imbentong kuwento.”
Napayuko si Lara. Ramdam niya ang init sa kaniyang mukha at ang pangingilid ng luha sa kaniyang mga mata. Ang mas masakit, wala ni isa sa mga nakapaligid ang nagsabing tama na. Maging ang ilang pinsan niya ay natatawa rin.
Tahimik na lumapit ang kaniyang lola at ibinalik ang kuwaderno sa kaniya. Marahan nitong hinaplos ang kaniyang buhok at bumulong, “Huwag mong hayaang mamatay ang pangarap mo dahil lang sa ingay ng iba.”
Kinagabihan, habang lahat ay tulog na, naupo si Lara sa gilid ng bintana at binuksan muli ang kuwaderno. May mga luha pang tumutulo sa pahina, ngunit hindi niya iyon pinunasan agad.
Sa halip, nagsulat siya ng isang pangungusap na hinding-hindi niya malilimutan:
“Balang araw, isusulat ko ang buhay ko hanggang mapilitan silang basahin ang pangalan ko.”
EPISODE 2: ANG MGA GABING WALANG NAKAKAPANSIN
Mula nang mapahiya siya sa harap ng pamilya, naging mas tahimik si Lara. Sa paningin ng iba, tila kinalimutan na niya ang pangarap niyang maging manunulat. Hindi na niya masyadong binabanggit ang mga kuwento niya sa mga kamag-anak. Kapag may family gathering, ngumingiti na lamang siya at umiiwas sa usapang pangarap, trabaho, at kinabukasan.
Ngunit ang hindi nila alam, sa bawat katahimikan ni Lara ay may lihim na paglalaban.
Tuwing gabi, matapos tumulong sa bahay at matapos ang kaniyang mga takdang-aralin, lumalabas siya ng kuwaderno at nagsusulat sa ilalim ng mahinang ilaw. Kapag wala nang laman ang lumang notebook, nagsusulat siya sa likod ng mga ginamit na papel, resibo, at minsan pati sa mga pahina ng lumang diyaryo. Hindi man mayaman ang kanilang pamilya, naging mayaman naman ang isip ni Lara sa mga tauhang nabubuhay sa imahinasyon niya.
Minsan, nadatnan siya ng kaniyang ina na gising pa rin alas-dose ng gabi.
“Lara, anak, bakit hindi ka pa natutulog?” tanong nito.
“May sinusulat lang po ako, Ma,” mahina niyang sagot.
Napabuntong-hininga ang kaniyang ina. “Alam mo namang gusto kong suportahan ka. Pero sana, huwag mong pabayaan ang pag-aaral mo.”
Tumango si Lara. “Hindi po. Pangako.”
Nag-aral siyang mabuti sa umaga at nagsulat siya sa gabi. Habang lumalaki siya, mas lumalim din ang kaniyang dahilan sa pagsusulat. Hindi na lamang iyon pangarap. Naging paraan iyon para mailabas niya ang sakit, hiya, at pagnanais na patunayan sa sariling may halaga ang boses niya.
Sa kolehiyo, kumuha siya ng kursong hindi man eksaktong pagsusulat, ngunit sapat para makapagtrabaho siya habang patuloy ang kaniyang pangarap. Naging student assistant siya sa library, kung saan nakahawak siya ng napakaraming libro. Doon niya lalong napatunayan sa sarili na ang mga manunulat ay hindi ipinapanganak na sikat—sila ay dumaraan sa libong pagtanggi bago mabasa ng mundo.
At sa bawat rejection letter na natatanggap niya mula sa mga publisher, naaalala niya ang tawa ni Tita Cora.
Nasasaktan siya.
Pero sa halip na tumigil, lalo lang siyang nagsusulat.
EPISODE 3: ANG LIBRONG ISINULAT SA LUHA
Makalipas ang ilang taon, dalawampu’t tatlong taong gulang na si Lara. May trabaho siya sa umaga bilang content assistant sa isang maliit na publishing office, at sa gabi naman ay patuloy niyang isinusulat ang nobelang matagal nang umiikot sa kaniyang puso. Hindi madali ang buhay niya. May mga araw na kulang ang tulog niya, may mga gabing umiiyak siya sa pagod, at may mga panahong gusto na niyang sumuko.
Isang gabi, matapos siyang makatanggap ng panibagong rejection email mula sa isang publisher, napaupo siya sa sahig ng kaniyang maliit na inuupahang kwarto. Tinitigan niya ang laptop at napaluha.
“Baka tama sila,” bulong niya sa sarili. “Baka hindi talaga ito para sa akin.”
Sa gitna ng panghihina niya, tumunog ang kaniyang cellphone. Si Lola Pilar iyon.
“Lara, kumain ka na ba?” tanong ng matanda.
Napangiti si Lara kahit may luha pa sa mata. “Opo, La.”
“Anak,” sabi ni Lola Pilar, “naaalala mo pa ba ang sinabi mo noong bata ka? Na balang araw, mapipilitan silang basahin ang pangalan mo?”
Tahimik si Lara.
“Huwag kang titigil,” pagpapatuloy ng lola. “Ang mga sugat sa puso, kapag naisulat nang totoo, nagiging tulay para maabot ang ibang tao.”
Parang may kung anong nabuhay sa loob ni Lara. Kinabukasan, hindi na niya muling sinubukang sumulat para lang mapasaya ang publisher. Sa halip, isinulat niya ang pinakatotoong kuwento na kaya niyang ibigay—isang nobelang tungkol sa isang batang babaeng pinagtawanan ang pangarap, ngunit hindi pinatay ng kahihiyan ang kaniyang pag-asa.
Bawat pahina ay may halong alaala. Bawat kabanata ay may luha. Bawat dialogo ay may bahid ng sariling sugat. Hindi niya itinanggi ang sakit. Ginawa niya itong lakas.
Matapos ang ilang buwan, natapos din niya ang nobela.
Ipinadala niya ito sa isang independent international literary agency na tumatanggap ng manuscripts mula sa mga bagong manunulat. Hindi siya umasa nang sobra. Sanay na siya sa pagtanggi.
Ngunit makalipas ang anim na linggo, nakatanggap siya ng email na nagpabago sa takbo ng buhay niya.
“We would be honored to publish your work.”
At sa unang pagkakataon, napaiyak si Lara hindi dahil sa sakit—kundi dahil sa dahan-dahang pagtupad ng pangarap.
EPISODE 4: ANG PANGALAN NA UMABOT SA MUNDO
Mula sa araw na iyon, mabilis na nagbago ang buhay ni Lara—ngunit hindi agad-agad. Hindi siya biglang yumaman. Hindi rin siya agad nakilala. Dumaan pa rin siya sa maraming edits, revision meetings, interviews, at mga gabing halos hindi siya makapaniwalang totoo ang lahat. Unti-unti, nailabas ang kaniyang unang nobela sa ibang bansa, isinalin sa ilang wika, at dahan-dahang nakahanap ng mga mambabasa.
Ang pamagat ng kaniyang aklat ay tungkol sa lakas ng isang batang babae na hindi nagpatalo sa kahihiyan. Maraming readers ang naiyak sa kuwento. Marami ring nagsabing nakita nila ang sarili nila sa pangunahing tauhan.
Isang umaga, habang nasa isang maliit na book event siya sa Maynila, biglang lumapit ang kaniyang publisher na halos hindi mapakali.
“Lara!” sigaw nito. “You made it!”
Nagulat siya. “Ano po?”
Nanginginig ang kamay ng publisher habang ipinapakita ang tablet. Nandoon ang isang listahan mula sa isang international publication.
At sa gitna ng mga kilalang pangalan ng mga manunulat sa buong mundo, naroon ang kaniyang pangalan:
LARA MENDOZA — INTERNATIONAL BESTSELLER
Parang tumigil ang mundo niya.
Hindi siya agad nakapagsalita. Tanging luha lamang ang kusang tumulo sa kaniyang mga mata. Naalala niya ang lumang kuwaderno, ang mapanuyang tawa ng mga kamag-anak, ang mga gabing gutom siya ngunit nagsusulat pa rin, at ang boses ng kaniyang lola na nagsasabing huwag siyang titigil.
Samantala, sa bahay ng kanilang pamilya, nagkumpulan ang mga kamag-anak sa sala. May hawak na pahayagan ang isa. Ang isa nama’y may hawak na cellphone. Ang isa pa’y tablet na nagpapakita ng parehong balita.
“Si Lara ba ito?” tanong ng pinsan niyang hindi makapaniwala.
“Pangalan niya nga!” sabi ng isa.
Tahimik si Tita Cora sa isang sulok. Hindi siya makapagsalita. Ang batang minsang pinahiya niya dahil sa pangarap ay ngayon binabasa ng buong pamilya sa isang listahang hindi nila kailanman inakalang maaabot nito.
At sa unang pagkakataon, hindi na si Lara ang nakayuko sa hiya.
Ang buong pamilya ang napatahimik sa katotohanan.
EPISODE 5: ANG ARAW NG PAGBABALIK
Makalipas ang ilang linggo, inimbitahan si Lara sa isang malaking literary event sa bansa. Nasa entablado siya, suot ang isang eleganteng itim na damit, maayos ang tindig, at tahimik ang ngiti. Sa audience ay naroon ang mga mambabasa, mga mamamahayag, at maging ang ilan niyang kamag-anak na ngayo’y buong yabang nang ikinukuwentong “kamag-anak namin iyan.”
Ngunit sa kabila ng lahat, iisa lang ang hinahanap ng mata ni Lara—si Lola Pilar.
Nasa harapang upuan ang matanda, hawak ang panyo at umiiyak habang nakatingin sa apo. Nang tawagin si Lara para magsalita, huminga siya nang malalim at lumapit sa mikropono.
“May isang gabing pinahiya ako sa harap ng maraming tao dahil sa pangarap kong magsulat,” simula niya. “Akala ko noon, mamamatay na ang boses ko sa hiya. Pero may isang tao na bumulong sa akin na huwag kong hayaang mamatay ang pangarap ko dahil lang sa ingay ng iba.”
Tumingin siya sa kaniyang lola.
“Kung wala si Lola, baka naniwala akong maliit lang ako. Pero dahil may isang taong naniwala sa akin, natutunan kong maniwala rin sa sarili ko.”
Tahimik ang buong bulwagan.
Pagkatapos ng event, lumapit si Tita Cora kay Lara. Namumugto ang mata nito.
“Lara… patawarin mo ako,” sabi niya, basag ang boses. “Mali ako. Pinagtawanan ko ang pangarap mo dahil hindi ko naisip na totoo pala ang tibay ng puso mo.”
Tinitigan siya ni Lara nang ilang sandali. Marami siyang puwedeng sabihin. Marami siyang puwedeng ibalik na masasakit na salita. Pero ngumiti lamang siya nang malungkot at sinabing, “Tita, masakit po ang ginawa ninyo noon. Pero kung may natutunan man ako, iyon ay huwag gumaya sa mga taong nanakit.”
Tuluyan nang umiyak si Tita Cora.
Lumapit si Lara kay Lola Pilar at niyakap ito nang mahigpit. Pareho silang umiiyak.
“La,” bulong niya, “nabasa na nila ang pangalan ko.”
At sagot ng matanda, “Mas mahalaga, anak, naisulat mo ang pangalan mo nang hindi mo kinalimutan ang puso mo.”
MORAL LESSON: Huwag maliitin ang pangarap ng iba, lalo na ng mga batang nagsisimula pa lamang. Ang mga salitang mapanlait ay maaaring makasugat nang malalim, ngunit ang isang pusong matatag at may naniniwala rito ay kayang maabot ang napakalayong tagumpay.
Kung naantig kayo sa kuwento ni Lara, LIKE, SHARE, AT MAG COMMENT SA comment section sa Facebook page post at ibahagi ang mensahe ninyo para sa mga taong minsang pinagtawanan ngunit hindi sumuko sa kanilang mga pangarap.
