EPISODE 1: ANG SIRANG REMOTE NA WALANG GUSTONG BUMILI
Mahigpit na hawak ng sampung taong gulang na si Niko ang lumang remote control habang nakatayo sa loob ng makulay na Mundo ng Laruan. Kupas na ang mga numero sa mga pindutan nito, basag ang takip ng baterya, at nakatali lamang ang isang maliit na alambre sa gilid upang hindi magkahiwalay ang katawan.
Hindi pumunta roon si Niko upang bumili. Wala siyang perang pambili ng kahit pinakamurang laruan. Ang gusto lamang niya ay malaman kung puwede pang ayusin ang remote na iniwan ng kanyang yumaong ama.
“Tao po,” mahinang tawag niya sa saleslady. “May marunong po ba ritong magkumpuni nito?”
Tiningnan siya ni Katrina, ang store supervisor, mula ulo hanggang paa. Marumi ang kanyang damit at pudpod ang sapatos dahil nanggaling pa siya sa kabilang barangay.
“Toy store ito, hindi repair shop,” sagot nito. “At mukhang basura na ’yan.”
Narinig iyon ng ilang kabataang namimili. Lumapit sila at pinagtawanan ang remote.
“Remote ng lumang telebisyon?”
“Baka pinipindot niya ’yan para maging mayaman!”
Nagtawanan ang mga tao. Yumuko si Niko at itinago sa dibdib ang kagamitan. Iyon ang huling bagay na ibinigay sa kanya ng amang si Noel bago ito pumanaw sa isang aksidente limang taon na ang nakaraan.
“Anak,” huling bilin ni Noel, “huwag mong itatapon ito. Kapag dumating ang tamang panahon, dadalhin ka nito sa bagay na iniwan ko para sa iyo.”
Hindi alam ni Niko kung ano ang ibig sabihin noon.
Habang papalabas na siya, aksidenteng napindot niya ang pulang button. Walang ilaw na lumabas sa remote, ngunit may mahinang tunog na narinig mula sa ilalim ng sahig.
Beep. Beep. Beep.
Biglang kumurap ang mga ilaw sa lumang display area. Gumalaw ang isang kahoy na tren sa istante kahit wala itong baterya. Pagkatapos ay bumukas nang bahagya ang isang bahagi ng sahig sa likod ng malaking counter.
Natahimik ang mga taong kanina lamang ay tumatawa.
Lumapit ang matandang storekeeper na si Mang Pilo. Halos tatlumpung taon na siyang nagtatrabaho sa tindahan, ngunit ngayon lamang niya nakita ang lihim na bahagi ng sahig na iyon.
“Ulitin mo,” utos niya kay Niko.
Pinindot muli ng bata ang pulang button.
Mas lumakas ang signal. Bumukas nang tuluyan ang sahig at lumitaw ang isang lumang kahong kahoy na natatakpan ng alikabok.
Sa takip nito ay may nakaukit na pangalan:
PARA KAY NIKO—MULA KAY PAPA.
Napaatras ang bata.
Ang remote na tinawag nilang basura ay hindi pala laruan.
Isa itong susi sa lihim na matagal nang naghihintay sa kanyang pagdating.
EPISODE 2: ANG KAHONG ITINAGO SA ILALIM NG TINDAHAN
Nagtipon ang mga empleyado at mamimili sa paligid ng nakatagong kahon. Sinubukan itong buksan ni Katrina, ngunit hindi gumalaw ang makapal na kandado. Wala itong butas para sa karaniwang susi. Sa halip, may maliit na itim na sensor sa ibabaw.
“Remote lang ang makapagbubukas niyan,” sabi ni Mang Pilo.
Iniabot ni Niko ang lumang remote sa sensor at pinindot ang tatlong button ayon sa pagkakasunod-sunod na lagi raw ginagawa ng kanyang ama: pula, asul, saka ang bilog na button sa gitna.
May narinig na mahinang pag-click.
Bumukas ang kandado.
Sa loob ay may mga lumang laruang kahoy, litrato, blueprint, notebook, at isang maliit na video recorder. Hindi iyon kayamanan na ginto o pera. Ngunit nang makita ni Mang Pilo ang mga dokumento, nanlaki ang kanyang mga mata.
“Nakilala ko ang lalaking ito,” sabi niya habang hawak ang isang larawan. “Si Noel Ramirez. Siya ang pinakamahusay na toy designer ng tindahang ito.”
Nagulat si Niko. Ang alam niya lamang ay karpintero ang kanyang ama. Hindi nito sinabi na dati pala itong gumagawa ng mga laruan.
Ayon kay Mang Pilo, si Noel ang lumikha sa pinakasikat na remote-controlled toy line ng Mundo ng Laruan. Siya rin ang nagdisenyo ng sistemang nagbubukas sa nakatagong kahon. Ngunit bago ilunsad ang kanyang pinakamahalagang imbensiyon, bigla siyang inalis sa kumpanya.
Sinabi ng dating management na ninakaw ni Noel ang design files at ibinenta sa kalabang negosyo. Wala siyang pagkakataong ipagtanggol ang sarili. Tinanggal siya nang walang bayad, siniraan sa industriya, at napilitang umuwi sa probinsiya.
“Hindi magnanakaw ang papa ko,” mariing sabi ni Niko, kahit nanginginig ang boses.
Kinuha ni Mang Pilo ang notebook. Nasa loob ang orihinal na sketches ng mga laruan, kasama ang petsa, pirma, at development notes ni Noel. May mga liham din itong ipinadala sa kumpanya, ngunit minarkahan bilang “unreceived.”
Sa ilalim ng kahon ay may sobre na nakapangalan sa dating may-ari ng store, si Don Arturo Villarama.
Ngunit bago nila mabuksan iyon, dumating ang kasalukuyang general manager na si Eduardo Cruz. Agad nitong sinigawan ang mga empleyado.
“Isara ninyo ang kahon! Walang karapatan ang batang iyan na galawin ang pag-aari ng kumpanya!”
Tinangka niyang agawin ang notebook kay Niko.
Ngunit inilayo ito ni Mang Pilo.
“Bakit kayo natatakot sa laman nito, Sir Eduardo?”
Biglang namutla ang manager. Siya pala ang dating assistant product developer na nakatrabaho ni Noel bago ito mapagbintangan.
At sa isang larawan sa loob ng kahon, malinaw na makikitang si Eduardo ang palihim na kumukuha ng mga blueprint mula sa mesa ng ama ni Niko.
EPISODE 3: ANG LARUANG NINAKAW KASAMA NG PANGARAP
Dinala ang mga dokumento sa opisina ng store owner. Ipinatawag din ang legal counsel at ang anak ni Don Arturo na si Amelia Villarama, na ngayo’y namamahala sa buong negosyo.
Isa-isang sinuri ang mga blueprint, notebook, at lumang larawan. Ang mga petsa sa sketches ni Noel ay mas maaga kaysa sa patent applications na inihain ni Eduardo sa pangalan ng kumpanya. Ang mga ideyang nagpayaman sa Mundo ng Laruan ay mula pala sa ama ni Niko.
Mariing itinanggi ni Eduardo ang lahat.
“Puwedeng pekein ang mga papel na iyan!” sigaw niya. “Baka tinuruan ng ama niya ang bata para manghingi ng pera!”
Napakuyom ang mga kamay ni Niko.
“Patay na po ang papa ko,” sabi niya. “Hindi po siya nakabalik dito para humingi ng kahit ano.”
Natahimik ang silid.
Binuksan ni Amelia ang sobre para sa kanyang ama. Sa loob ay may liham ni Noel.
Sir Arturo, hindi ko po ninakaw ang designs. Natuklasan kong kinokopya ni Eduardo ang aking trabaho at nilalagyan ng sarili niyang pangalan. Nagtago ako ng mga kopya sa ilalim ng store dahil natatakot akong mawala ang lahat. Ang remote na ito lamang ang makapagbubukas sa kahon. Kapag hindi ako nakabalik, ibibigay ko ito sa aking anak.
Kasama sa sulat ang pakiusap na huwag parusahan ang mga ordinaryong empleyadong natakot magsalita. Ang gusto lamang ni Noel ay maibalik ang kanyang pangalan at matiyak na ang kikitain sa mga laruan ay mapupunta sa pag-aaral ni Niko.
Ngunit may mas mahalagang ebidensiya pa sa kahon—ang video recorder.
Nang palitan nila ang baterya, gumana ito. Lumitaw sa lumang recording si Eduardo habang kinakausap ang dalawang empleyado.
“Kapag nagtanong si Noel, sabihin ninyong nakita ninyo siyang naglabas ng files. Kapag umamin kayo sa totoo, pare-pareho tayong mawawalan ng trabaho.”
Narinig din sa video ang boses ni Noel.
“Eduardo, hindi ko kailangan ang buong kita. Kilalanin mo lang na akin ang design at huwag mong tanggalin ang pangalan ko.”
Ngunit tumawa si Eduardo.
“Ang mahirap na inventor ay madaling palitan. Walang maniniwala sa iyo.”
Napaluha si Niko. Iyon ang unang pagkakataong muli niyang narinig ang boses ng ama.
Habang pinapakinggan niya ito, naunawaan niyang ang sirang remote ay hindi lamang iniwan upang magbukas ng kahon. Iniwan iyon upang buksan ang katotohanang matagal nang isinara ng mga taong makapangyarihan.
Ngunit sa huling bahagi ng video, may hiwalay na mensahe ang kanyang ama.
At si Niko lamang ang pinatutungkulan nito.
EPISODE 4: ANG HULING MENSAHE NG ISANG AMA
Inilapit ni Amelia ang video recorder kay Niko. Sa screen ay nakaupo si Noel sa loob ng lumang workshop, napapalibutan ng mga laruang hindi niya naipagbili. Payat ito at halatang pagod, ngunit nakangiti habang hawak ang kaparehong remote.
“Anak,” simula nito, “baka maliit ka pa kapag napanood mo ito. Baka hindi mo maalala kung paano tayo gumagawa ng laruang kotse sa sahig.”
Napahawak si Niko sa kanyang bibig.
Naalala niya ang ama—kung paano nito hinihiwa ang kahoy, ikinakabit ang gulong, at hinahayaan siyang magpindot ng remote kahit hindi pa gumagana ang laruan.
“Hindi ko iniwan ang kahong ito para yumaman ka,” patuloy ni Noel. “Iniwan ko ito para malaman mong hindi ako sumuko sa katotohanan. Kapag pinagtawanan ka dahil luma ang gamit mo o mahirap ang buhay mo, huwag kang mahiya. Ang halaga ng tao ay wala sa kinang ng laruan kundi sa kabutihan ng pusong gumawa nito.”
Hindi na napigilan ni Niko ang pag-iyak.
Sa labas ng opisina, tahimik na nakikinig ang mga empleyadong kanina lamang ay nagtawanan. Isa-isang napayuko ang mga ito.
Sa recording, sinabi rin ni Noel na ang pinakamahalagang laruan niya ay hindi kailanman nailabas sa merkado. Isa iyong simpleng robot na maaaring sumunod sa tunog at maghatid ng gamot sa matatanda o taong may kapansanan.
“Inimbento ko iyon para sa nanay mo noong nagkasakit siya,” sabi ni Noel. “Hindi ko natapos. Baka ikaw ang magpatuloy.”
Pagkatapos ay ngumiti siya sa camera.
“Hindi ko alam kung gaano katagal akong makakasama mo, Niko. Pero sa tuwing may bagay kang aayusin sa halip na itapon, isipin mong kasama mo ako.”
Natapos ang video.
Mahigpit na niyakap ni Niko ang remote sa dibdib. Sa loob ng limang taon, kinimkim niya ang tanong kung bakit umalis nang maaga ang ama. Ngayon ay nalaman niyang kahit wala na ito, naghanda pa rin ito ng paraan upang gabayan siya.
Iniutos ni Amelia ang agarang suspensiyon ni Eduardo. Inimbestigahan ang pandaraya, at napatunayang kumita ito nang malaki mula sa mga invention ni Noel.
Ipinangako ng kumpanya na ibabalik sa pamilya ni Niko ang lahat ng royalties na hindi natanggap ng ama. Ngunit umiling ang bata nang alukin siya ng malaking halaga.
“Puwede po bang unahin nating gawin ang robot ni Papa?” tanong niya. “Para may matulungan din po siyang tao kahit wala na siya.”
Napaluha si Amelia.
Sa batang pinagtawanan ng lahat, nakita niya ang kabutihang hindi kayang nakawin ng anumang tao.
EPISODE 5: ANG LARUANG NAGPATULOY SA PANGARAP NI PAPA
Makalipas ang dalawang taon, muling nagtipon ang maraming tao sa Mundo ng Laruan. Ngunit sa pagkakataong iyon, hindi na nakayuko si Niko sa isang sulok. Nakatayo siya sa gitna ng entablado, suot ang simpleng polo at hawak pa rin ang lumang remote control ng ama.
Sa kanyang tabi ay isang maliit na robot na gawa sa kahoy at recycled metal. Kaya nitong tumugon sa signal ng remote, magdala ng gamot, tumawag ng tulong, at magpaalala sa matatandang kailangang uminom sa tamang oras.
Tinawag nila itong NOEL CAREBOT.
Hindi ibinenta nang mahal ang unang units. Ipinamahagi ang mga ito sa mga pampublikong ospital at tahanan ng matatanda. Ang royalties mula sa mga dating invention ni Noel ay ginamit upang magtatag ng libreng workshop para sa mga batang mahilig gumawa at magkumpuni ng laruan ngunit walang pambili ng kagamitan.
Bago simulan ang programa, ipinakita sa malaking screen ang lumang larawan ni Noel. Nakasuot ito ng kupas na damit at hawak ang unang prototype ng robot.
“Ang tunay na imbentor nito ay ang papa ko,” sabi ni Niko. “Ako po ang nagtapos ng bagay na hindi niya natapos.”
Lumapit sa kanya ang mga empleyadong minsang tumawa. Humingi sila ng tawad, kabilang ang supervisor na si Katrina.
“Tinawag kong basura ang remote mo,” umiiyak niyang sabi. “Hindi ko alam na may dala pala itong pangarap ng isang ama.”
Bahagyang ngumiti si Niko.
“Hindi po masama ang magkamali,” sagot niya. “Ang masama po ay kapag alam na nating mali, pero ayaw pa rin nating magbago.”
Sa pagtatapos ng programa, inilagay nila ang nakatagong kahon sa isang maliit na museum sa loob ng store. Naroon ang notebook, mga blueprint, at sirang remote. Sa tabi nito ay may nakasulat:
HUWAG AGAD ITAPON ANG SIRA. MAAARING MAY KUWENTO, PANGARAP, O PAGMAMAHAL NA NAKATAGO SA LOOB NITO.
Nang gabing iyon, bumalik si Niko sa lumang bahay nila. Inilagay niya ang remote sa tabi ng larawan ng ama.
“Tapos na po ang robot, Pa,” bulong niya. “Marami na po itong natutulungan.”
Biglang umilaw ang maliit na pulang indicator ng remote—isang beses lamang—kahit wala itong bagong baterya.
Napangiti si Niko habang tumutulo ang luha.
Marahil ay sirang koneksiyon lamang iyon. Ngunit sa kanyang puso, para iyong sagot ng ama:
“Proud ako sa iyo, anak.”
Ang aral ng kuwento ay huwag nating pagtawanan ang isang tao dahil sa kanyang luma o sirang gamit, payak na pananamit, o murang kalagayan. Ang mga bagay na tila wala nang halaga ay maaaring may dalang alaala, katotohanan, at pangarap na naghihintay lamang mabuksan. Makinig muna bago humusga, ayusin bago itapon, at gamitin ang ating talento hindi lamang upang yumaman kundi upang makatulong. Ang tunay na pamana ng isang magulang ay hindi nasusukat sa perang iniwan niya, kundi sa kabutihang ipinagpapatuloy ng kanyang anak.
Kung naantig kayo sa kuwento nina Niko at Noel, huwag kalimutang LIKE, SHARE, AT MAG COMMENT sa comment section sa Facebook page post. Ibahagi rin kung anong lumang bagay mula sa inyong mahal sa buhay ang hindi ninyo kayang itapon.
